Bu yıl 7. si yapılacak olan Munzur Festivalinin programı açıklandı.
Proğram ilk festivalde yayınladığımız kaygılarımızda ne kadar haklı
olduğumuzu ne yazik ki bir daha ortaya koydu. Dersim adına yapılan bir
festivalde ne yazik ki Dersim’i aramak zorunda kalıyoruz. Festival her
yıl Dersim olmaktan biraz daha uzaklaştırılıp, adeta bir enternasyonale
dönüştürülüyor. Festival; kadın, demokrasi, insan hakları, özgürlük,
insanlık tarihi v.s. konuların konuşulduğu bir arenaya dönüştürüldü.
Jenosid artığı bir toplum olarak konuşmamız gereken konular bunlar
olmamalı diye düşünüyoruz. Fiziki olarak yok edilemeyen bir toplum,
şimdi kültürel olarak yok edilmek isteniyor. Festivallerimiz de ne yazık
ki bu yok olamayı hızlandırıyor. Dinimiz Raa Haq’in kutsal değerleri
birer birer yok ediliyor. Kutsal Munzur gözeleri ve Halvori gözelerinin
festival çerçevesinde toplu rakı içme yerine dönüstürülmesinin ardından,
cem evlerinin, bu yıl toplu ziyaret edilmesinin programa alınması kabul
edilecek bir durum değildir. Bu çalışmayı; inancımız Raa Haq’da yeri
olmayan, dinsel, sosyal ve kültürel yapımızı parçalamaya yönelik birer
devşirme evi olan cemevlerine resmiyet kazandırmaya yönelik bir çaba
olarak görüyoruz. Cem evlerinin gelmesiyle birlikte, kutsal mekanlarımız
adeta birer piknik alanına dönüştürülüyor. Bize ait olamayan bu ve bu
gibi yapılara; Dersim dini, dili, kültürü, tarihi v.s adına kaygıları
olanları sessizliklerini bozmaya davet ediyoruz.
Aşağıda; 3. ve 4. Munzur festivali ile ilgili yayınladığımız düşünceleri
olduğu gibi aktarmakta fayda görüypruz.
Hollanda Dersim Vakfı
6 ağustos 2007
Amersfoort-Hollanda , 23-06-2002--21/07/2005
Ilgi: Munzur Festivali
Bu yil 3. yapilacak Munzur fertivali hakkindaki dusuncemizi zorunlu
olarak asagida aciklamayi yararli gormekteyiz.
1. Festivaller, sorunlarini onemli olcude hal etmis, dilini , kulturunu,
tarihini v.s. garanti altina almis topluluklarin, herhangi bir seylerini
disariya tanitmak ve pazar gelistirmek icin duzenledikleri bir senliktir.
Bu acidan bakildiginda, dili, kulturu, tarihi v.s. tehdit daha dogrusu
yok olma tehlikesiyle karsi karsiya olan Dersim'de yapilmasi gereken yok
olmaya yuz tutani kayit altina almak ve bunu yasatma yontemlerinin
aranmasi iken, Dersim kuruluslarinin gucunu ve zamanini festivallere,
gecelere ayirmalari asil gorevi geri plana itmektedir.
2. Yapilan festivaller Kultur Bakanliginin ve diger devlet kurumlarinin
maddi katkilariyla gerceklesmektedir. Dolayisiyla bu festivallerden
amaca uygun bir beklenti icine girmek hayal olur. Son yillarda OHAL
bolgesinde yapilan festivaller yeni bir asimilasyon programinin
urunleridir. Bu baglamda Dersimli kuruluslarin bu programa katkida
bulunduklarini dusunuyoruz. Zira festival Dersimli kuruluslarin adiyla
duzenleniyor.
3. Dersim'de buyuk bir dejenarasyonun yasandigi tum Dersim'li
kurumlarca kabul edilen bir gercek olmasina ragmen, duzenlenen
festivallerde bu dejenarasyonun onune gecmeye yonelik herhangi bir mesaj
olmadigi gibi, dejenarasyonu hizlandiran nuveler var. Cemal Sener'in 2.
Munzur festivalinde yaptigi konusma, kutsal "Cime Munzur"de topluca
icilen ickiler, cagrilan yazar, sair ve ses sanatcilerin attiklari
uygarlik, demokrasi, insanlik ve evrensellik, sosyalistlik nutuklari,
soylenen turkuler, yapilan espiriler, kendisine yabancilasmaya baslamis
insanlarimizi, ozellikle gencleri, kendisine yani Dersime ait olani
gerici, cag disi gorme surecini hizlandirmaktadir.
4. Festival boyunca, Dersim'de hazir sularin fiyatlarinin iki-uc katina
firlamasi ve hatta zaman zaman karaborsaya dusmesi, suyu bol oldugu
soylenen Dersim suyunun icilmemesi bir hayli dusundurucu.
5. Gerek festival oncesi gerekse sonrasi organizeye katilan Dersimli
kuruluslar arasinda yasanan sorunlar ve gerginlikler halka guven
vermedigi gibi, gelecekte amaca uygun yapilabilinecek ortak calismalarin
onunde engel olacak.
6. Gerek festival boyunca gerekse festivaller disinda kullanilan dil
yerel motifleri asimile etmektedir. Ornegin kullanilan Duzgun Baba,
Buyer Baba, Munzur Baba v.s. bir cok kutsal yer adi tamamen Turkcedir.
Yeni yetisen nesiller bu isimleri Turkce olarak ogreneceklerinden, bu
kutsalliklarin Dersim'i bir arada tutmus ve hala da tutabilecek buyusu
yok olmaktadir. Dersim org'da ve daha bir cok web-site ve formda
yayinlanan bu kutsalliklarin efsaneleri de "baba" dogrultusundadir.
7. Yukarida saydigimiz ve daha sayamadigimiz bir cok nedenden dolayi,
sartlar Dersimli kurum ve kuruluslarca olusturulmadigi surece, dumanli
zaman ve havalarda yapilacak bu tur calismalarin yarardan cok zarar
getirecegine inaniyoruz.
8. Butun bu nedenlerdan dolayi, Hollanda Dersim Vakfi olarak,
duzenlenecek olan Munzur festivallerinin durdurulmasinin, Dersim'e
onemli katkilar sunacagina inaniyoruz.
Hollanda Dersim Vakfi
--------------------------------------------------------------------------------------------------
Yukardaki yazi Vakfimiz tarafindan gecen sene 3. munzur festivali
hakkinda yaptigimiz bir aciklamaydi aciklamamizin hepsinin 4. munzur
festivali icinde gercerli olmasina rahmen bir kac ekleme yapma
zorunluluguda duymaktayiz.
4. munzur festivalininin icerigine baktigimizda, kaygilarimizda
yanilmadigimiz acik bir sekilde anlasiliyor.
- Programda, folklorik olmanin otesinde, Dersim dili ve kulturu adina
bir sey yok
- Gecmis senelerde Dersimin kutsal mekanlarindan biri olan munzur
gozelerinde buz gibi sulardan alip raki icen nastoljik yazilara tanik
olmustuk. Bu yil ki programda bu mekanlardan Cime Halvoriye ve Gole
Cetu'de nasibini almis. Halvoru gozelerinde panel ve rafting yapilacak,
Gole Cetude ise Dersim inanci Raa Haq'de yeri olmayan ismarlama bir cem
evinde ismarlama bir dille ismarlama bir cem yapilacak.
- Festival ; Nazmi Sevgen'in uzak goruslulugunu ortaya koyuyor.
Sevgen'in1950 li yillarda ki onerisi soyle: '. bunlarin kulturunu
zayiflatmak icin buralara bol bol festival yapilmali.'
- Asimilasyon programinin bir parcasi olan festivalin Dersim kuruluslari
tarafindan organize edilmesi, bu kurumlarin onlerine koyduklari, kulturu,
dili v.s. yasatma ve gelistirme gibi amaclarala celismektedir.
Dersim kurturunun forklor yapildigi, adi munzur festivali olan ama
iceregi tamamiylen turkce olan ve Dersimle kaba cizgiler disinda hic bir
alakasi olmiyan bu festivalin durdurulmasi bizim arzumuzdur.
Dersim ruhunun ve ozunun kirletilmesini her sart altinda red edelim.
Unutmayalim ki RED edebilmek bir erdemdir!
Hollanda Dersim Vakfi
