Burhan Ayeri - Aktari S.Zulalyan
Burhan Ayeri
Ahmet Hakan Coşkun 'Tarafsız Bölge'de bazen öyle konular işliyor
ki, bizi de argo deyimle 'Gırtlağımızdan yakalıyor'. 'İstanbul
Rumları' yeniden biraraya geldiler. Sayıları şimdilerde 10-11
binlere düşse bile, 150 binleri aştığı yılları yaşayanlardanız.
Çünkü çocukluğumuz ve ilk gençliğimiz Fener'i Balat'a bağlayan
Vodina Caddesi'nde geçti. Tahta Minare Mahallesi 60 numara ailemizin
nüfus kütüğüdür. Şimdilerde, hayata döndürülmeye çalışılan bu
yörenin bizim için ayrı anıları var. Bakkalımız Filip, Haliç
kulübünün yöneticisi Apostol, ayakkabıcı Kleanfi, galeta fırını
sahibi Vasili, doktorumuz Koço'yu unutmak mümkün değil.
***
Ahmet Hakan, Zoğrafyon Lisesi Derneği Başkanı Yeniköylü Lakia
Bindaz ile Gazeteci -O da Heybeliada kökenli- Andreas Rombopulos'u
ekrana çıkarttı da, şöyle bir geçmiş turu yaptık. Ayvansaray'daki
Ayyıldız takımında Türkler-Rumlar karma oynardı. Fener Yılmaz adlı
ekipte sadece merhum Nurettin Demirkol değil, Taso, Yorgo ve Vasili
gibi futbolcular top koştururdu. İsmet Paşa, aldığı bir kararla göçü
hızlandırdı. Biber ve Yaprak dolmasında üstüne isim tanımadığımız
Meri teyze, platonik aşkımız kızı Beba kendilerini Yunanistan'da
buldular...
***
Aynı yıllarda Musevi ailelerinin İsrail'e gidişlerine, Ermeni
dostlarımızın Fransa, Belçika, Kanada ve Amerika'ya yerleşmeleri
eklendi. Büyüklerin önemli bölümü vefat etti. Hayatta kalanlara uzun
ve sağlıklı ömür diliyoruz. Hâlâ irtibatı kesmediklerimiz mevcut.
Bizlere, kan bağımız olanlardan daha yakınlar. Pire'de tavernadan
elimizi cebimize atmadan çıkabiliyoruz. En komiği New York Kennedy
Havalimanı'ndan papaz erikleri, taze ıhlamurlar, Hacıbekir
lokumlarıyla geçişimizi unutmak mümkün mü? Güçlük çıkaran şişko
Polonya kökenli görevliye karşılama grubunu gösterip, "Pasaportta
dini İslam yazıyor diye bunları yapıyorsun. Bir bağır bakalım,
karşılayanlar arasında hiç Müslüman var mı?" dediğimizdeki,
şaşkınlığını unutamıyoruz. Tabii, cam bölmenin öbür tarafından gelen
'Büyük tezahüratı'. Sonra da 'İki erik fazla aldın kavgalarını'.
***
İstanbul dinlerin kaynaştığı bir şehir. İnsanların asırlar boyu
kardeşçe yaşadığı kent. Mihrimah Sultan Camii avlusunda annemizin
cenaze namazı kılınırken Balıkçı Todori'yi saf tutarken görünce, hem
şaşırıp hem sevindiğimiz gün hâlâ belleğimizde. Onun göçüşü de aynı
olmuştu. Gregoryan makine ustası Hosep Karslı'yı, Babıali'nin tüm
eskileri tanır. Kiliseden defnine kadar, cemaat sayısında oranlama
yapılsa, bizler daha fazlaydık.
Fener'deki Rum Lisesi'nin adı tuğlalarından dolayı 'Kırmızı
Mektep'tir. Saatinin vuruşuyla zaman ayarı yapardık. Şimdilerde taş
yığını olan Yavuz Selim'deki Fıstıkdibi Gazinosu'nu Geceler'in
bestecisi Kemal Gürses işletirdi. Fener İskelesi'nde 'Kılburnu
Gazinosu'nda aileler topluca eğlenirdi. Kızlar bisikletlerle
dolaşırdı. Popüler şarkımız "Balat uğramaz, doğru Fener. On paraya
nane şeker"di.
Ahmet Hakan'ın yaptığına bakın, Bizi 'Zaman Makinesi'ne bindirip,
geçmişe götürdü..
Kaynak: akşam
Yer: istanbul
Tarih: 1.7.2006
